Heilige Christoffel
Henrick Douwerman, ca. 1525
ABM bh251

Volgens een legende woont de reus Christoffel bij een woeste rivier. Hij maakt zich verdienstelijk door pelgrims naar de overkant te dragen. Op een nacht wil een klein kind door hem worden overgezet. Tijdens de overtocht wordt het kind ondraaglijk zwaar. Nadat Christoffel de overkant bereikt heeft, vertelt het kind dat hij zojuist Christus samen met alle zonden van de wereld op zijn schouders heeft gedragen.
Dit grote eikenhouten beeld toont Christoffel tijdens de overtocht. De vermoeide reus steunt op een grote staf, terwijl hij het glimlachende Christuskind op zijn linkerschouder draagt. Christus heft zijn rechterhand zegenend op. In zijn linkerhand draagt hij een wereldbol.

zaaltekst vaste opstelling

2006

Nu te zien

Klooster begane grond Refter

ABM bh251

beeld

Christoffel, op kapiteel twee schilddragende engelen

Hendrick Douverman (Kleef-Gelre)

1521 - 1530

eikenhout, verf

schenking

1864

Zie voor gedetailleerde beschrijving "Technische details Christoffel 2-12-1996" en "Beschrijving dekplaat en kapiteel Christoffel atelier Pol Bruijs 17-1-1997" in de hangmap en Van Vlierden 1997.

Christoffel waadt voorovergebogen, met het glimlachende kind op zijn linkerschouder, door het water. Hij steunt op een forse boomtak, die hij in zijn rechterhand houdt en neemt met de linker zijn rijkgeplooid gewaad op de heup bijeen. Hij is gekleed in een gegorde tuniek met los daar overheen geslagen mantel. Hij heeft een gevlochten band om zijn hoofd. Het Christuskind heft de rechterhand zegenend omhoog. In de linker draagt het de wereldbol. Het Kind is gekleed in een lang tuniekje.

Het beeld staat op een zuil met kapiteel en dekplaat. De dekplaat heeft de vorm van een brede, zespuntige ster met ingezwenkte zijden. De onderzijde is voorzien van twee kraal- en twee holprofielen. Rechts aan de achterzijde is het buitenste kraalprofiel dubbel. Hier is de aanzet van een ander kraalprofiel te zien dat in een hoek van ca. 45° staat. De buitenrand van de dekplaat is hier niet glad afgewerkt. De achterzijde van de dekplaat is vlak en vertoont een onregelmatige, min of meer rechthoekige uitsparing. De dekplaat is aan de bovenzijde uitgehold. Deze uitholling biedt aan de voorzijde plaats aan de wortel van de boomstam en Christoffels linkervoet. Aan de achterzijde past het standvlak van Christoffel niet in de uitholling. Op het bovenvlak van de dekplaat staat rechts voor een ingekerfd merkteken (?) bestaande uit drie verticale streepjes met onder het rechterstreepje nog een verticaal streepje. Dit 'merk' wordt direct ernaast nog een keer herhaald.

Onder de dekplaat ligt een dunne zeshoekige tussenplaat, die uit twee delen bestaat en mogelijk origineel is.

De bovenafsluiting van het kapiteel heeft de vorm van een zeshoek met iets ingezwenkte zijden. Zij is voorzien van een kraal- en een kwartholprofiel. Daaronder en deels daarvoor zweven twee engelen, gekleed in omgorde albe en amict. Zij houden ieder een wapenschild voor zich. Boven de schouders rechthoekige openingen voor nu verdwenen vleugels. Op de linkerschouder van de linkerengel is een vleugel-aanzet met ingesneden veren bewaard gebleven.

De (moderne) zuil bestaat uit een cilinder van 40,5 cm hoog, een geprofileerde basis van ca. 5 cm hoog en een zeshoekig postament van ca. 26 cm hoog.

Resten van polychromie:
Christoffel: incarnaat: benen; rood: buitenzijde mantel; blauw: binnenzijde mantel en kleed (op witte grond), water; zwart: boomstam, water; wit: boomstam
Kind: rood: tuniekje; blauw: onderzijde van de wereldbol; wit: linkerhand en gezicht van het Kind, onderzijde van de wereldbol,
Dekplaat: rood: eerste kraalprofiel; blauw: tweede kraalprofiel en de beide holprofielen
Engelenkapiteel: wit: engelen; sporen rood (bolus?): haar linker engel

Christoffel, dekplaat, tussenplaat, kapiteel en zuil zijn uit meerdere delen samengesteld. Zij zijn onderling verbonden door middel van houten deuvels. De zuil is in een overhoeks, vierkant gat onderin het kapiteel gestoken. Twee zijden van dit gat lijken origineel. De andere zijn bijgestoken om het passend te maken. De aangezette delen zijn deels gelijmd, deels gedeuveld, deels genageld.

Christoffel en Kind zijn rondom bewerkt. De achterzijde van Christoffels kleed is aan de onderzijde afgevlakt. Oorspronkelijke aangezette delen: de haarkrullen op Christoffels voorhoofd en van zijn baard; de boomstam tussen wortel en rechterhand; Christoffels rechterhand. Latere aangezette en ingezette delen (herstellingen): schouders van het Kind; deel plooi van zijn rechtermouw; tenen van zijn linkervoet; kruis op wereldbol; voorste deel wortel; bovenste deel boomstam; een ca. 1,5 cm brede invoeging in het gelaat van Christoffel; een invoeging in zijn linkeronderarm; twee rechthoekige invoegingen achterzijde Christoffel ter hoogte van de heupen; invoeging in de voorzijde van zijn mantel ter hoogte van het middel; tenen van zijn linkervoet; deel voorzijde water.

De dekplaat is gesneden uit een 53 cm brede plank, waaraan aan de voorzijde een strook van 11 cm breed is gezet. Uit deze strook zijn de voorste twee punten van de ster gesneden.

Het engelenkapiteel is rondom bewerkt. Aangezet (oorspronkelijk): bovenuiteinde schild rechterengel; bovenuiteinde schild met deel linkerhand linkerengel.

Mogelijke sporen werkbank: boven in de rug van het Kind een diep gat van ca. 3 cm doorsnede; onderin het standvlak eenzelfde gat, nu gebruikt voor het vastzetten van het beeld op de dekplaat.

Bevestigingssporen: in de rugzijde van Christoffel een langwerpige sleuf van ca. 20 cm lang en 3 cm breed. In deze sleuf een ronde opening waarin waarschijnlijk een pen, oog of haak aanwezig is geweest. In het bovenvlak van de dekplaat een Y-vormige uitholling waarin de afdruk van een smal, Y-vormig, ijzeren muuranker. Tevens in dit vlak drie rijen bevestigingsgaten voor de twee ijzeren strips van de huidige verankering.

Ontbreken: twee vingers van de rechterhand van het Kind; een haarlok van Christoffels voorhoofd; de vleugels van de engelen.

Alle onderdelen zijn sterk gescheurd. De scheuren zijn deels origineel ingevoegd met kops hout, deels later ingevoegd met spieën in de nerfrichting (zie verslag 'technische details' hangmap). Binnenzijde mantelslip over Christoffels rechterarm beplakt met linnen.

Bovenzijde Kind verweerd en aangetast door houtworm.
Profielen van de dekplaat op enkele plaatsen te diep uitgestoken en gerepareerd met oud en modern fineer. Linkerengel: groot stuk uitgebroken uit de linkerdij. Rechterengel: afgebroken: stukje kraalprofiel boven de linkerschouder; twee stukjes van de rand van de draperie aan de achterzijde; haarlok voorhoofd.

Van Heukelum bezocht rond 1860 de rooms-katholieke St. Martinuskerk in Oud-Zevenaar. Het Christoffelbeeld stond toen tegen de westwand van de noordelijke zijbeuk. Van Heukelum beschrijft de polychromie: rood op de buitenzijde van Christoffels mantel en het tuniekje van het Kind, blauw op de binnenzijde van de mantel. De wapenschilden van de engelen toonden toen nog de wapens van Kleef-Mark (het linkerwapen: gedeeld, met links een gouden karbonkel (lelierad) van acht franse lelies op een rood veld en rechts een rood-wit geschaakte dwarsbalk op een gouden veld) en Jülich-Berg (het rechter wapen: in het eerste en derde kwartier een zwarte leeuw op een gouden veld, in het tweede en vierde kwartier een rode leeuw op een zilveren veld, met een gekeperd hartschild). Deze wapens zijn zichtbaar op de door Van Heukelum (1865) gepubliceerde foto.

Van Heugten 1997: het parochie-archief van Oud-Zevenaar vermeldt, dat het kerkbestuur in 1862 heeft goedgevonden om op verzoek van monseigneur Schaepman "voor de Metropolitaankerk van het Aartsdiocees af te staan het St. Christoffelsbeeld met enige verminkte oude beeldjes, hier als onbruikbaar afgelegd." De "verminkte oude beeldjes" kunnen de stukken zijn die via pastoor Oosterik in de collectie zijn gekomen. G.J. Oosterik (1809-1879) was vanaf 1861 pastoor in Zevenaar. Dit betreft een Rochus (ABM bh269) en een Hubertus (ABM bh315) en mogelijk twee stukken uit Oud-Zevenaar die als "oud bezit" staan geregistreerd: een Gregorius (?) (ABM bh336) en een bisschop (ABM bh468). In de inv. Rientjes staat bij de Christoffel echter expliciet vermeld dat het stuk geschonken is door H. Terwindt uit Nijmegen. Wellicht heeft Terwindt het gekregen of gekocht van pastoor Oosterik. Waarschijnlijker is het, dat het kerkbestuur specifiek voor dit beeld geld wilde hebben en voor de andere beelden niet, en dat Terwindt, die als steenfabrikant (zie onder) mogelijk bij de voorbereiding van de herbouw van de kerk betrokken was, dit stuk voor het ABM heeft gefinancierd. De kerk aldaar is in 1865 hersteld en vergroot, Oosterik was al in 1861 met plannen daarvoor bezig. De familie Terwindt raakte in de negentiende eeuw overigens aangetrouwd aan de familie Van Heukelum (Looijenga 1991). Er zijn verschillende personen die H. Terwindt heten. Deze H. Terwindt was waarschijnlijk de steenfabrikant te Nijmegen (1809-1892), zeer vermogend. Van Heukelum bracht bij een H. Terwindt in de Monnikhof te Nijmegen in 1858 zijn vakantie door (dagboek van Van Heukelum). Hij was een oom ofwel een zwager van Van Heukelum. Mondelinge mededelingen van dhr. jhr. E. van Nispen tot Pannerden.

Inv. Rientjes: Noord-Nederlands; later Kleefs, ca. 1500.
De Katholiek 1865-2, p. 225:
Pit 1898: vergelijkt met de Christoffel in het Rijksmuseum Amsterdam (N.M. 11175).
Vogelsang 1911: Nederrijns, eind 15de eeuw.
's-Hertogenbosch 1914 (Vogelsang): verwant met de Antonius te Cuyk.
Lüthgen 1917: toegeschreven aan Douvermann.
De Jonge 1920: Nederrijns, naar alle waarschijnlijkheid in Oud-Zevenaar gemaakt. Uit hetzelfde atelier of van dezelfde meester als de groep van Christus en de drie apostelen (ABM bh289, ABM bh290, ABM bh291, ABM bh292).
Boerhave Beekman 1939: Nederrijns, eind 15de eeuw.
Leeuwenberg 1942, (Oud Holland): Nederrijn, eind 15de eeuw. Leeuwenberg vergelijkt Christoffel met Maria met Kind in het Museum van Reprodukties en Beeldhouwkunst (nu: Rijksmuseum Amsterdam, inv.nr. Br. 534c), met Maria met Kind bibliotheek dekenaat Kleef (nu: St. Mariae Himmelfahrt Kleef), met Maria van Annunciatie verz. Johannes Noll (nu: Frankfurt Liebighaus, inv.nr. 364), met Johannes Stiftskirche Kleef (nu: St. Mariae Himmelfahrt Kleef) en met de Antoniusreliekhouder uit de coll. Vosman te Schalkhaar. Leeuwenberg schrijft de eerste vier beelden toe aan dezelfde meester als Christoffel, de Antonius komt uit het atelier van deze meester. Wegens de verwantschap met de stenen Maria met Kind in de Dom van Xanten, door Dries Holthuys 1496, schrijft Leeuwenberg Christoffel en bovengenoemde verwante stukken aan deze meester toe.
Van Thienen 1949: toegeschreven aan Dries Holthuys, 1450-1490.
Bouvy 1947: Kleefs, rond 1500; Christoffel en de twee Madonna-beelden (Amsterdam Rijksmuseum, inv.nr. Br. 534c en St. Mariae Himmelfahrt Kleef) zijn van één hand, maar niet van Dries Holthuys.
Timmers 1947: Oppergelre, 15de eeuw.
Timmers 1949: vergelijkt met dezelfde werken als Leeuwenberg, maar is het niet eens met diens toeschrijving aan Dries Holthuys. Noemt de maker de 'meester van Oud-Zevenaar'.
Timmers, Achtenveertig eeuwen, 1949: idem, Opper-Gelre, ca. 1480.
Arnhem 1952-53: Gelre-Cleef, eind 15de eeuw.
Bouvy 1953: Kleefs, eind 15de, 'droge richting'.
Eindhoven e.a. 1953-54: Meester van Oud-Zevenaar, ca. 1500.
Bouvy 1959: Gelre, Opper-Gelder (Overkwartier), Kleef, 15de eeuw, vergelijkt met de bovengenoemde Maria met Kind uit het Rijksmuseum Amsterdam en de Petrus en Paulusgroep (ABM bh519, tegenwoordig Petrus en Andreas). Ziet in de Maria Magdalena (ABM bh268) een latere voortzetting van de 'droge richting' waartoe hij ook Christoffel rekent.
Van Haaren 1960: Dries Holthuys, ca. 1490.
Utrecht 1962 (Bouvy): Kleefs-Gelders, eind 15de eeuw; standpunt van Bouvy 1947 herhaald.
Van Brabant 1963: niet relevant.
Müller 1963 (bespreking van Utrecht 1962): midden 15de eeuw.
Gorissen 1965: Hendrik Douvermann, ca. 1521. Gorissen vergelijkt met de apostelbeelden uit de Kleefse Minoritenkerk en de beelden uit de groep van Leeuwenberg en met de schriftgeleerden en de twaalfjarige Jezus in de tempel van het Zeven-Smarten-altaar in Kalkar waaraan Douverman volgens archivalische bronnen zeker heeft gewerkt. Gorissen brengt de wapens in verband met Johann III van Kleef-Mark en Maria van Jülich-Berg. Johann III werd in 1521 hertog, dus 1521 is voor Gorissen datum post quem. Na Gorissen is de toeschrijving aan Douverman in het algemeen geaccepteerd.
Müller 1966: als voorbeeld van nieuw realisme; geplaatst in de periode 1460-90.
Van Thienen 1966: Gelders-Kleefs, eind 15de eeuw.
Gorissen 1969: veronderstelt dat de Maria in de zon uit Goch een engelenconsole heeft gehad zoals die van de Christoffel.
Von der Osten/Vey 1969: Gelders, meester van Oud-Zevenaar, vergeleken met de Maria uit Kleef.
Löhr 1970: Nederrijn, begin 16de eeuw; vindt de poging om deze "robuste" Christoffel te scharen tussen de "feinen und charaktervollen" figuren van Douvermann niet overtuigend. Werk van een tijdgenoot.
Stockholm 1970: Kleef, begin 16de eeuw.
Jaarverslag ABM 1972: verslag restauratie Mares.
Timmers 1974: Christoffel uit Oud-Zevenaar.
Utrecht 1979, 1982, 1983, 1989, 1992, 1994: Hendrik Douverman, ca. 1500.
Krutisch 1987: vermeldt dat Leeuwenberg de Christoffel tot het oeuvre van Dries Holthuys rekende. Vermeld als ABM bh265 (sic).
Aken 1996: abusievelijk vermeld als komende uit Afferden; Hendrik Douverman, 20er jaren van de zestiende eeuw, na de voltooiing van het Zeven-Smarten-retabel te Kalkar.
Kollaard 1996: Hendrik Douverman, ca. 1490 (artikel gaat over de driegedeelde wereldbol).
's-Gravenhage 1997: Douverman, ca. 1510-23.
Heugten 1997: tot 1862 achter in de noorderzijbeuk; Douverman, ca. 1520.
Rommé 1997: dateert Christoffel na 1521 (a.h.v. de identificatie van de wapenschilden door Gorissen) en voor het ontstaan van de Wortel van Jesse in het Mariaretabel te Xanten (na 1530, voor 1543/44, Douwermans sterfjaar). Rommé vergelijkt de krullen van de baard en de wenkbrauwen van Christoffel met die van de profeet rechts naast Jesse in de predella van het Zeven-Smartenretabel te Kalkar (1518-1521) en met een voorvader van Christus in ditzelfde retabel (afb. 26). Voor het gelaatstype vergelijkt zij met een bisschopsfiguur uit dit retabel (afb. 70). Het kind wordt door haar vergeleken met de Christusfiguur uit Christus onder de schriftgeleerden uit het Zeven-Smartenretabel en met het Kind van de Maria met Kind in het Rijksmuseum. De plooival wordt vergeleken met die van de Maria Magdalena in de St. Nicolai te Kalkar en met die van de Maria uit de Visitatie in het Erzbischöfliches Museum te Keulen. NB de bibl. van Rommé is niet volledig.
Tummers 1997: Douverman.

Van Vlierden 1997: Mogelijk dateert een deel van de aanvullingen en invoegingen, bijvoorbeeld op de schouders van het Kind en in het gezicht van Christoffel, uit het einde van de zestiende en het begin van de zeventiende eeuw. Dit is na het herstel van de kerk, die had geleden in de Tachtigjarige oorlog. De 'schouderstukken' van het Kind dateren in ieder geval van voor ca. 1865: ze zijn zichtbaar op de foto die door Van Heukelum is gepubliceerd. Vergelijking van de foto's uit 1865 (Van Heukelum) en 1911 (Vogelsang) toont aan dat het beeld tussen 1865 en 1911 veranderingen heeft ondergaan: het bovenste gedeelte van de boomstam is aangevuld met een stuk naaldhout, de wortel werd aangevuld met eikenhout, evenals een deel van het water, de rechterhaarlok op het voorhoofd van Christoffel, de tenen van Christus' linkervoet en het kruisje op de wereldbol. De oude polychromie is eveneens in deze periode verwijderd. De foto afgebeeld in Leeuwenberg 1942 laat zien dat toen enige onderdelen waren verdwenen: de vingers van het Christuskind en de rechterhaarlok van Christoffel. In het kasboekje van het ABM is vermeld dat op 5 augustus 1866 f. 60,- werd betaald aan Georges voor het restaureren van St.-Christoffel. Dit zou heel goed ABM bh251 kunnen zijn. NB het kan echter ook Christoffel ABM bh255 betreffen, die in 1944 door ruiling werd verwijderd.

Dit Christoffelbeeld is afgebeeld op een ontwerptekening (?) (gouache) voor een affiche van Toon van Ham (1905), als reclame voor het Centraal Museum (Utrecht, Centraal Museum, inv.nr. 9304). Christoffel is wadend door de Oudegracht weergegeven.

De sokkel is in 1954 door Clavaux uiteengenomen en met pennen in elkaar gezet (zie correspondentie d.d. 16-3-1954). Wellicht heeft hij het voorste deel van de dekplaat opnieuw aaneengezet met twee houten klampen.
Beeld en kapiteel zijn gerestaureerd door Mares van 27 januari tot 25 maart 1970 en van 24 augustus 1970 tot 4 augustus 1972. Hij dichtte onder andere de grote scheuren in het engelenkapiteel.
Op 3 november 1996 brak het voorste gedeelte van de dekplaat af. Deze is gerestaureerd door Bruijs & Schulte in 1996-1997. Tijdens de restauratie is ook de linkerhand van de linkerengel opnieuw vastgezet, die tijdens de restauratie losraakte, en is de onderzijde van de zuil geïmpregneerd met kunsthars (zie verslag Bruijs & Schulte 1997).

De camino de Santiago in 101 voorwerpen : materiële sporen in heden en verleden  (Herman Holtmaat), 2026, p. 156-157, cat.nr. 52, afb.Big bang : de verbeelding van het universum  (Barbara Baert), 2021, p. 128-129, afb.Der Flügelaltar und sein Personal : die Heilsmaschine  (Georg Habenicht), 2015, p. 281, afb.Gezien met eigen ogen! : topstukken uit de Middeleeuwen in Museum Catharijneconvent  (Wendelien van Welie), 2014, p. 88-89, afb.Textbook highlights Museum Catharijneconvent (2013) , 2013, nr. 205Naar de Middeleeuwen : het Aartsbisschoppelijk Museum in Utrecht vanaf het begin tot 1882  (Elmer Peters), 2012, p. 87, afb.Jaarverslag Museum Catharijneconvent 2010  (Nelleke de Jong-van den Berg), 2011, p. 23, afb.Het Kerken Boek  (Saskia van Lier), 2009, p. 207, afb.2000 jaar Nederlanders en hun gesneden beelden  (Peter van Dael), 2009, p. 313, afb.Christendom in Nederland : topstukken uit Museum Catharijneconvent  (Babette Hellemans), 2006, p. 25, afb. 16Christianity in the Netherlands : highlights from Museum Catharijneconvent  (Babette Hellemans), 2006Bewaar de schoonheid : topstukken van religieuze kunst in het aartsbisdom Utrecht  (Maria ter Steeg), 2006, p. 40, 58-59, afb.Hout- en steensculptuur van Museum Catharijneconvent, ca. 1200-1600  (Marieke van Vlierden), 2004, p. 300Reizende meesters uit de Lage Landen  (Frits Scholten), 2004De heilige Christophorus in Groninger kerken  (Lydia S. Wierda), 2004De verbeelding van het Woord, 2 : de Middeleeuwen (600-1500) : een iconografische studie  (Peter van Dael), 2003, afb. 365Verzamelen van middeleeuwse kunst in Nederland 1830-1903  (Barbara Kruijsen), 2002, p. 174, afb.Tot in lengte van dagen  (Truus van Bueren), 2002, afb. 31Erasmo en España : la recepción del humanismo en el primer Renacimiento español  (Palma Martínez-Burgos García), 2002, p. 35, afb.Museum Catharijneconvent : een keuze uit de mooiste werken  (Niels H. Koers), 2000, p. 40, afb.Enige sculpturen in het Museum Catharijneconvent nader bekeken  (Henri Defoer), 1999, p. 134-145, m.n. p. 134-143, nt. 1Henrick Douwerman und die niederrheinische Bildschnitzkunst an der Wende zur Neuzeit  (Barbara Rommé), 1997, cat. nr. 20, p. 216, 218-220, 253, 316, 508-509 afb. 160-161De restauratiegeschiedenis van het Christoffelbeeld uit Oud-Zevenaar  (Marieke van Vlierden), 1997, p. 147-161, afb.Laatmiddeleeuwse houtsculptuur in Gelderland : de beeldenschat in de St.-Mattheuskerk te Eibergen  (H.A. Tummers), 1997, m.n. p. 4-5, afb. 3Gouden legenden : verhalen over heiligen in de Middeleeuwen  (Ton Brandenbarg), 1997, p. 103 afb. 72, p. 108De restauratiegeschiedenis van het Christoffelbeeld uit Oud-Zevenaar  (Marieke van Vlierden), 1997St. Martinuskerk van Oud-Zevenaar  (W.F.W.M. van Heugten), 1997, m.n. p. 4 afb., p. 5, 52Gegen den Strom : Meisterwerke niederrheinischer Skulptur in Zeiten der Reformationen 1500-1550 , 1996, p. 23, afb. 9De bol als attribuut  (U.H. Kollaard), 1996Eeuwig leven : dood en hiernamaals in de wereld van de Bijbel , 1995Route langs dertig middeleeuwse beelden [N-E] = A tour featuring thirty medieval sculptures  (Marieke van Vlierden), 1994, afb., nr. 14Route langs 36 topstukken : Museum Het Catharijneconvent Utrecht , 1992, afb., nr. 8Route langs dertig topstukken : Museum het Catharijneconvent Holland [3e dr. 1989] = Walk along thirty highlights [3de dr. 1989] , 1989, nr. 8, afb.Niederrheinische Kruzifixe der Spätgotik : die plastischen Kruzifixe und Kreuzigungsgruppen des späten 15. und frühen 16. Jahrhunderts im Herzogtum Kleve  (Petra Krutisch), 1986, p. 237, afb. 223Rijksmuseum Het Catharijneconvent = State Museum Het Catharijneconvent , 1983, p. 62, afb.Tekst en uitleg [1982]  (Henri Defoer), 1982, p. 37, afb.Tekst en uitleg [1979] , 1979, p. 39, afb.Christelijke symboliek en iconografie [2de dr. 1974]  (J.J.M. Timmers), 1974, nr. 689, p. 245-246Een onbekende Piëta ca. 1520 door Hendrik Douvermann te Afferden (Gld.)  (G. de Werd), 1971/1972Beelden uit Brabant : laatgotische kunst uit het oude hertogdom 1400-1520 , 1971, cat. nr. 102Konstskatter fran Utrecht, Aartsbisschoppelijk Museum  (A. Andersson), 1970, nr. 50, afb."Niederrheinisches" in Utrecht : alte Kunstwerke aus heimischen Werkstätten in ausländischen Mussen  (Alfred Löhr), 1970, afb.Beeldhouwkunst uit de late middeleeuwen in de Nederlanden  (F.W.S. van Thienen), 1966, cat. nr. 35Sculpture in the Netherlands, Germany, France, Spain : 1400-1500  (Th. Müller), 1966, p. 56, 60 vv.Ein Meister niederrheinischer Bildschnitzerei : über einige Werke des Henrik Douwerman  (Friedrich Gorissen), 1965, p. 6, afb.Christoffel, waar bestu bleven!  (Reinout van Brabant), 1963, afb. p. 231Buchbesprechung: D. Bouvy, Beeldhouwkunst Aartsbisschoppelijk Museum Utrecht, Utrecht 1962  (Th. Müller), 1963, p. 247Beeldhouwkunst : Aartsbisschoppelijk Museum Utrecht  (Désiré Bouvy), 1962, cat. nr. 175, afb. 61De Nederlandse Bisschoppelijke Musea in: Kunst en religie 42 (1960) 3/4  (H.J.A.M. van Haaren), 1960, m.n. p. 56, afb. 25Christus und Maria : westdeutsche Kunstwerke der Gotik : Ausstellung veranstaltet zum Katholikentag von der Stadt Köln , 1956, cat. nr. 17Beeldhouwwerken uit de Liemers in het Aartsbisschoppelijk Museum te Utrecht  (Désiré Bouvy), 1953, m.n. p. 93, afb. 33Onze beeldhouwkunst der late middeleeuwen  (Désiré Bouvy), 1953, cat. nr. 7Nederrijnse kunst der late middeleeuwen , 1952, cat. nr. 8Algemene kunstgeschiedenis : de kunst der mensheid van de oudste tijden tot heden, 4  (F.W.S. van Thienen), 1949, p. 29Achtenveertig eeuwen beeldhouwkunst in hout  (J.J.M. Timmers), 1949, p. 691, 693, afb. 12.79Houten beelden : de houtsculptuur in de Noordelijke Nederlanden tijdens de late middeleeuwen  (J.J.M. Timmers), 1949, p. 28-30, afb. 34-35De middeleeuwsche beeldhouwkunst in de Noordelijke Nederlanden  (Désiré Bouvy), 1947, p. 134Symboliek en iconografie der christelijke kunst  (J.J.M. Timmers), 1947, nr. 2057, p. 894, afb. 125Eenige toeschrijvingen aan het werk van den Kleefschen beeldhouwer Dries Holthuys  (Jaap Leeuwenberg), 1942, p. 164-165Middeleeuwen spreken tot u [kalender 1942]  (Jaap Leeuwenberg), 1941, afb. 10, 22Hout van oerwoud tot interieur  (W. Boerhave Beekman), 1939, afb. p. 429Middeleeuwsche beeldhouwkunst  (M.J. Schretlen), 1935, p. 107 afb.Beeldhouwwerk in het Aartsbisschoppelijk Museum [De Jonge]  (C.H. de Jonge), 1921-1922, p. 173, afb. 20De oude kerkelijke kunst in Nederland : gedenkboek van de nationale tentoonstelling te 's-Hertogenbosch in 1913 : afbeeldingen der belangrijkste voorwerpen  (Jan Adriaan Frederiks), 1914, p. 100Holzskulptur in den Niederlanden, 1: das Erzbischöfliche Museum zu Utrecht  (W. Vogelsang), 1911, nr. 45, afb. 12La sculpture hollandaise au Musée National d'Amsterdam  (A. Pit), 1902, p. 19Van sunte Christoffels beelden : eene proeve ter beantwoording der vraag: hoe werden in de middeleeuwen de kolossale beelden van den H. Christophorus beschouwd, welke men alom binnen of buiten de kerken ontmoette, en dat wel ter plaatse, waar zij den binnentredende terstond in't oog vielen?  (Gerardus Wilhelmus van Heukelum), 1865, p. 16-17, afb. 5G.W. van Heukelum, 'Van sunte Christoffels beelden' , 1865, p.225-297Sprekend verleden [1959] , p. 60Jaarverslag Aartsbisschoppelijk Museum Utrecht , 1972, p. 57

Ziet u een fout of heeft u extra informatie over dit object?
Laat het ons weten!